Nvidia Çiplerinin Çin'e Gittiği İddia Edildi, Microsoft Değerde Öne Geçti

Nvidia hissesi 10 Kasım'da %5,47 düşerek 168,89 dolardan kapandı. Bir gün önceki %4,27'lik kayıpla birlikte iki seanslık düşüş %9,5'e ulaştı.

Yeni katmanı teknoloji yayını The Information getirdi. Habere göre CEO Jensen Huang'ın Alice Huang ile ilişkisi, en az 7,5 milyar dolarlık çipin Çinli şirketlere ulaşmasını kolaylaştırdı. Reuters iddiayı bağımsız olarak doğrulayamadığını yazdı; Nvidia ilk anda yorum yapmadı.

Reuters'a göre Microsoft gün içinde piyasa değerinde Nvidia'yı geçerek dünyanın en değerli ikinci şirketi oldu. Bu, Haziran 2025'ten bu yana ilk kez yaşandı.

The Information Ne İddia Ediyor

Haberin merkezinde Şanghay merkezli Shanghai Century Litong var. Şirket Haziran 2023'te kuruldu ve birkaç ay içinde Nvidia'nın tercihli bulut ortağı statüsünü aldı.

İddiaya göre ihracatı kısıtlı çip siparişleri tıkanınca bu ağ üzerinden yaklaşık 240 bin H100, H200 ve A100 çipi Çin'e girdi. Kapasitenin bir kısmının Alibaba, Tencent ve küçük Çinli yapay zekâ laboratuvarlarına hizmet verdiği yazıldı.

Alice Huang, ABD makamlarının Güneydoğu Asya'dan Çin'e sevkiyat nedeniyle incelediği Singapurlu Megaspeed'de yöneticilik yapmıştı. Century Litong ise statüsünü uyumlu kanallardan aldığını ve Alice Huang ile iş ilişkisi olmadığını söyledi.

Hiçbir Adım Henüz Bağlayıcı Değil

ABD, Ekim 2022'den bu yana A100 ve H100'ün Çin'e satışını lisansa bağlıyor. Ancak kural çipin Çin'e gönderilmesini düzenliyor; Çin dışındaki bir ortağın çipi sonra nereye taşıdığını kendiliğinden izlemiyor.

Ortada bir suçlama ya da düzenleyici karar yok. The Information'ın haberi iki isimsiz kaynağa dayanıyor; Trump ise FBI'ın konuya başka bir açıdan baktığını söyledi.

New York Times'a göre Ticaret Bakanlığı'nın Megaspeed soruşturması, Nvidia'nın Ağustos 2025'teki temasının ardından Adalet Bakanlığı'na devredildi. Adalet Bakanlığı'nın cezai soruşturması sürüyor. Kongre'de ise Senatör Jim Banks ile Elizabeth Warren, lisanslara Kongre denetimi getirecek AI Overwatch Yasası'nın savunma bütçesine girmesini istiyor; tasarı henüz yasa değil.

Piyasa bu haberi kaybedilen bir satış olarak okumadı. Yazılabilecek yeni bir kural olarak okudu.

Piyasa Satıştan Fazlasını Fiyatlıyor

Değer kaybını iddia edilen satışla ve olası bir cezayla kıyaslamak, fiyatın neyi taşıdığını gösteriyor. Ceza için örnek, Seagate'in 2023'te Huawei satışları nedeniyle ödediği 300 milyon dolar.

Kalan fark başka iki riskten geliyor. Biri Huang'ın görevden ayrılma ihtimali; analist Dan Ives, Nvidia'nın Huang'sız %25-30 daha az değerli olacağını tahmin ediyor. Öteki, Çin'e çip lisanslarını Kongre denetimine bağlayabilecek daha sıkı ihracat kuralları.

Aşağıdaki grafik canlıdır ve bugünden geriye üç ayı gösterir.

Okur İçin Ne Anlama Geliyor

• Piyasa bir ceza değil, Huang'ın konumunu ve Çin satışlarını kapsayacak yeni kural ihtimalini fiyatlıyor; iddianın kendisi henüz doğrulanmadı.
• Düşüş Nvidia'ya özgü kaldı; Microsoft daha az gerilediği için değerde öne geçti, çip endeksi gün ortasında %1'in biraz üzerinde düştü.
• İlk eşik 17 Kasım bilançosu: yönetimin Çin gelirini ve soruşturmayı nasıl anlattığı, %9,5'lik düşüşün ne kadarının kalıcı olduğunu gösterir.
• Tezi bozacak risk, AI Overwatch Yasası'nın Aralık'ta savunma bütçesiyle yasalaşıp lisansları Kongre onayına bağlaması olur.

Okur için ayrıntı: Bilanço Günü Nasıl Okunur? ve Piyasa Değeri. Önceki bölümler: Huang ilişkiyi kabul etti ve Nvidia çip takibi.

Bu yazı, The Information'ın Reuters aracılığıyla aktarılan ve Reuters'ın doğrulayamadığı haberine dayanıyor. Soruşturma bilgileri New York Times'ın isimsiz kaynaklarından, Kongre tepkileri Banks ile Warren'ın açıklamasından ve Politico'dan alındı. Kapanış fiyatı Yahoo Finance verisi, bilanço tarihi Nvidia duyurusu; değer kaybı yaklaşık hisse sayısıyla yapılmış tahmindir.